Trò chơi STEM là phương pháp tuyệt vời để “tiếp lửa” cho tư duy logic ở học sinh lớp 5. Giáo viên và phụ huynh đôi khi sẽ đứng trước câu hỏi rằng “Con đã hoàn thành các bài STEM trong sách rồi, mình có các trò chơi khác không ạ?”. Với những bộ óc 10-11 tuổi đang ở đỉnh cao của sự tò mò, việc lặp lại kiến thức cũ là chưa đủ; các em cần những thử thách mới, những dự án thực tế để vận dụng kiến thức vừa học vào các tình huống phức tạp hơn.

Bài viết này của HEID chính là bản đồ cho “hành trình sáng tạo” mở rộng đó. Với 10+ trò chơi STEM lớp 5 mở rộng, đây sẽ là cẩm nang để phụ huynh và giáo viên biến sự tò mò vô tận của trẻ thành kỹ năng giải quyết vấn đề thực thụ. Hãy cùng khám phá ngay!

1. Lớp 5: Bệ phóng tư duy trước ngưỡng cửa trung học

Học sinh lớp 5 (độ tuổi 10-11) đang ở một “giai đoạn vàng” thực sự. Đây là lúc tư duy logic và khả năng suy luận độc lập bùng nổ, tạo thành bệ phóng quan trọng trước khi các em bước vào môi trường trung học với lượng kiến thức phức tạp hơn hẳn.

Vậy tại sao chúng ta cần bổ sung thêm các trò chơi STEM ngoài sách giáo khoa? Câu trả lời nằm ở việc chuyển đổi từ học thụ động sang kiến tạo chủ động.

Rèn tư duy làm việc logic

Nhiều hoạt động trong sách cung cấp hướng dẫn cụ thể để tạo ra sản phẩm. điều này rất tốt cho việc làm quen. Tuy nhiên, các trò chơi STEM nâng cao sẽ dạy các em một thứ quý giá hơn: Quy trình Thiết kế Kỹ thuật (Engineering Design Process). Đây là vòng lặp tư duy cốt lõi của mọi nhà sáng chế:

• Hỏi: Vấn đề cần giải quyết là gì? (Ví dụ: Làm sao để cây cầu giấy chịu được nhiều trọng lượng nhất?)
• Tưởng tượng: Có những giải pháp nào? (Vẽ phác thảo các kiểu cầu: cầu vòm, cầu tam giác…)
• Lên kế hoạch: Chúng ta sẽ chọn thiết kế nào? Cần vật liệu gì?
• Tạo: Bắt tay vào xây dựng mô hình.
• Cải tiến: Cây cầu bị sập ở điểm nào? Tại sao? Làm thế nào để gia cố nó?

Đây chính là tư duy phản biện. Các em học được rằng thất bại không phải là kết thúc, mà là một phần tất yếu của quá trình tìm ra giải pháp tốt hơn. Vòng lặp này có thể áp dụng cho mọi công việc học sinh làm sau này chứ không gói gọn trong ngành kỹ thuật.

Biến “Screen-time” thành “Hands-on time”

Trong bối cảnh thời đại số, việc cân bằng thời gian sử dụng thiết bị điện tử (screen-time) là một thách thức. Các trò chơi  STEM chính là giải pháp hoàn hảo. Thay vì giải trí thụ động, các em được “thực hành” (hands-on time), được chạm, thử và quan sát sự vật hiện tượng.

Quan trọng hơn, đây là cơ hội vàng để cha mẹ và con cái gắn kết. Cùng nhau thất bại khi làm “cỗ máy bắn đá” hay cùng vỡ òa khi “tháp tỷ trọng” thành công là những kỷ niệm vô giá, xây dựng sự tự tin và tình yêu học tập cho trẻ.

Công cụ cá nhân hóa việc học

Trong một lớp học 30-40 học sinh, các dự án STEM nhóm chính là công cụ tuyệt vời để giáo viên thực hiện “cá nhân hóa” việc học. Những em có tư duy nổi trội có thể đảm nhận vai trò thiết kế hoặc thử nghiệm các giải pháp táo bạo. Những em cần hỗ trợ có thể tham gia vào việc lắp ráp hoặc ghi chép.

Các trò chơi STEM cho phép mọi học sinh, dù ở trình độ nào, cũng đều đóng góp vào thành công chung của nhóm, rèn luyện kỹ năng giao tiếp và hợp tác—những kỹ năng mềm quan trọng nhất của công dân thế kỷ 21.

2. Khám phá 10+ trò chơi STEM lớp 5 độc đáo

Để nối tiếp chuỗi hoạt động từ sách “Giáo dục STEM – Hành trình sáng tạo lớp 5”, dưới đây sẽ là 10+ trò chơi STEM đổi mới cho học sinh được tuyển chọn kĩ lưỡng. Mỗi trò chơi sẽ là một chân trời mới để các em thỏa sức tư duy, khám phá, tìm hiểu những kiến thức và kĩ năng mới.

Trò chơi 1: Tháp tỷ trọng 7 sắc cầu vồng

Mục tiêu

Thông qua trò chơi STEM trực quan này giúp học sinh nhìn thấy và hiểu được khái niệm vật lý trừu tượng về tỷ trọng. Các em sẽ học cách nhận biết rằng các chất lỏng khác nhau có mật độ khác nhau và sẽ tự tách lớp khi ở chung.

Vật liệu

• Một chiếc cốc thủy tinh cao, trong suốt
• Mật ong
• Nước rửa chén (loại đặc)
• Nước lọc (có thể pha màu thực phẩm cho đẹp)
• Dầu ăn
• Cồn y tế (pha màu khác)
• Vài vật nhỏ như mẩu nho, ốc vít kim loại, mẩu xốp…

Hướng dẫn

• Chọn một chiếc cốc cao và trong suốt để dễ dàng quan sát các lớp.
• Rót lớp đầu tiên: Mật ong. Rót cẩn thận vào chính giữa, tránh làm bẩn thành cốc.
• Rót lớp thứ hai: Nước rửa chén. Mẹo nhỏ: Nghiêng nhẹ cốc và rót từ từ men theo thành cốc để dung dịch chảy xuống nhẹ nhàng, không làm xáo trộn lớp mật ong.
• Rót lớp thứ ba: Nước lọc (đã pha màu). Tiếp tục rót men theo thành cốc thật chậm.
• Rót lớp thứ tư: Dầu ăn. Rót từ từ để dầu nổi lên trên lớp nước.
• Rót lớp cuối cùng: Cồn y tế (đã pha màu). Lớp này phải rót thật chậm và nhẹ.
• Thả nhẹ một mẩu nho, rồi một ốc vít kim loại, rồi một mẩu xốp. Quan sát xem chúng dừng lại ở lớp nào.

Bài học rút ra

Mỗi chất lỏng có một “cân nặng” riêng dù có cùng thể tích, gọi là tỷ trọng. Chất lỏng nào có tỷ trọng lớn hơn như mật ong sẽ chìm xuống dưới cùng. Chất lỏng có tỷ trọng nhẹ hơn như cồn, dầu ăn sẽ nổi lên trên. Các vật rắn khác nhau cũng sẽ chìm đến lớp chất lỏng mà nó có tỷ trọng nặng hơn. Đây là một trò chơi STEM tuyệt vời để nói về khái niệm vật lý cơ bản.

Trò chơi 2: Pháo hoa tinh thể muối

Mục tiêu

Giới thiệu về khái niệm dung dịch bão hòa và cho học sinh quan sát trực tiếp quá trình hóa học của sự kết tinh, giúp các em hiểu cách các phân tử tự sắp xếp thành các cấu trúc tinh thể qua trò chơi STEM hóa học này.

Vật liệu

• Muối ăn hoặc đường
• Nước nóng (cần sự giám sát của phụ huynh)
• Lọ thủy tinh (loại chịu nhiệt)
• Một chiếc que gỗ hoặc bút chì
• Dây len hoặc dây dù nhỏ, sạch

Hướng dẫn

• Đun sôi nước nóng và đổvào lọ thủy tinh (cần người lớn giám sát)
• Cho từng thìa muối vào và khuấy đều.
• Tiếp tục cho muối và khuấy cho đến khi muối không thể tan được nữa, các em sẽ thấy muối bắt đầu đọng lại dưới đáy. Đây gọi là dung dịch bão hòa.
• Chuẩn bị “mầm”: Buộc một đầu dây len vào giữa que gỗ. Cắt dây sao cho khi que gỗ vắt ngang miệng lọ, đầu dây kia lơ lửng gần đáy nhưng không chạm đáy.
• Nhúng sợi dây len vào dung dịch, sau đó lấy ra và để khô (việc này giúp tinh thể bám tốt hơn).
• Sau khi dây khô (hoặc bỏ qua bước 6), đặt que gỗ vắt ngang miệng lọ để dây chìm trong dung dịch bão hòa.
• Đặt lọ ở nơi yên tĩnh, không bị rung lắc và ít bụi.
• Kiên nhẫn quan sát sau 2-3 ngày để thấy các “pháo hoa” tinh thể bắt đầu hình thành trên sợi dây.

Bài học rút ra

Chúng ta có thể hòa tan được nhiều muối hơn trong nước nóng so với nước nguội. Khi dung dịch bão hòa này nguội đi và nước bắt đầu bay hơi, lượng muối dư thừa không còn chỗ trong nước. Chúng sẽ tìm nhau và bám vào sợi dây, sắp xếp lại thành các cấu trúc tinh thể có hình khối vuông vắn, đẹp mắt (đối với muối) thay vì ở dạng hạt nhỏ như ban đầu.

Trò chơi 3: Cầu giấy chịu lực

Mục tiêu

Giới thiệu khái niệm cơ bản về kỹ thuật kết cấu và sự phân tán lực. Giúp học sinh tự mình khám phá ra rằng hình dạng của vật liệu quan trọng hơn bản thân vật liệu trong việc tạo ra sự vững chắc, thông qua một trò chơi STEM kỹ thuật kinh điển.

Vật liệu

• 5-10 tờ giấy A4 cùng loại
• Băng dính (loại băng keo giấy hoặc băng keo trong)
• Kéo
• 2 chồng sách (hoặc 2 hộp) cao bằng nhau
• Thật nhiều đồng xu (hoặc các vật nặng giống hệt nhau, ví dụ: viên bi, kẹo…)

Hướng dẫn

• Tạo “vực thẳm”: Đặt 2 chồng sách song song, cách nhau khoảng 20cm.
• Thử nghiệm đầu tiên: Đặt một tờ giấy A4 phẳng bắc ngang qua 2 chồng sách. Thử đặt 1 đồng xu lên. Điều xảy ra đó là tờ giấy có thể sập.
• Bây giờ, chỉ dùng giấy và băng dính, hãy thiết kế và xây một cây cầu bắc qua 2 chồng sách.
• Gợi ý thiết kế (chi tiết hơn):

• Thử gấp giấy thành hình ziczac (như quạt giấy) và đặt lên.
• Thử cuộn tròn 3-4 tờ giấy thành các “ống” và dán lại, đặt song song.
• Thử tạo các dầm cầu hình tam giác (kỹ thuật cổ điển).

• Thử nghiệm: Sau khi xây cầu xong, đặt mặt cầu (có thể là 1 tờ giấy phẳng) lên trên.
• Bắt đầu đặt từ từ từng đồng xu một vào chính giữa cầu. Đếm xem cầu “sập” ở đồng xu thứ bao nhiêu.

Bài học rút ra

Một tờ giấy phẳng rất yếu và dễ bị uốn cong nhưng khi chúng ta gấp nó (ví dụ thành hình ziczac hoặc hình vòm) hoặc cuộn lại thành ống, nó trở nên cứng hơn rất nhiều. Đó là vì sức nặng của đồng xu được phân tán ra các cạnh và các điểm chịu lực, thay vì tập trung vào một chỗ yếu. Các cấu trúc hình tam giác và hình vòm là những kết cấu vững chắc nhất trong kỹ thuật.

Tham khảo ngay:

• Sách giáo dục STEM lớp 1
• Sách giáo dục STEM lớp 2
• Sách giáo dục STEM lớp 3
• Sách giáo dục STEM lớp 4
• Sách giáo dục STEM lớp 5

Trò chơi 4: Máy bắn đá mini

Mục tiêu

Trò chơi STEM này giúp học sinh tìm hiểu về các khái niệm vật lý cơ bản: nguyên lý đòn bẩy, sự chuyển hóa năng lượng (từ thế năng sang động năng).

Vật liệu

• 7-10 que đè lưỡi (que kem)
• 5-7 sợi dây thun
• 1 nắp chai nhựa
• Đạn (giấy vo tròn, kẹo dẻo, bông gòn)

Hướng dẫn

• Tạo trụ chính: Chồng 5-7 que lại với nhau. Dùng 2 sợi dây thun buộc thật chặt 2 đầu của chồng que này.
• Tạo đòn bẩy: Lấy 2 que khác. Kẹp trụ chính vào giữa 2 que này, ở gần một đầu (cách đầu que khoảng 2-3 cm).
• Cố định đòn bẩy: Dùng 2 sợi dây thun, buộc chéo thành hình chữ X thật chặt để cố định 2 que đòn bẩy và trụ chính lại với nhau.
• Tạo giỏ đựng đạn: Ở đầu dài hơn của que đòn bẩy (que nằm trên), dùng băng dính hoặc keo nến (cần phụ huynh) gắn nắp chai vào để làm giỏ.
• Nạp đạn: Đặt một vật nhỏ (giấy vo tròn, kẹo dẻo) vào nắp chai.
• Bắn: Dùng một tay giữ đế (trụ chính), tay kia ấn “cần bắn” (que có nắp chai) xuống rồi thả tay ra thật nhanh. Thử xem đạn bay được bao xa!

Bài học rút ra

Khi ấn cần bắn xuống, chúng ta đang nạp năng lượng cho dây thun (gọi là thế năng đàn hồi). Khi thả tay, thế năng này lập tức chuyển hóa thành động năng (năng lượng chuyển động), đẩy vật bay đi. Trụ que ở giữa hoạt động như một đòn bẩy, giúp phóng đại lực và tầm bay.

Trò chơi 5: Tạo hộp camera

Mục tiêu

Giới thiệu về một khái niệm vật lý cơ bản của quang học: ánh sáng truyền đi theo đường thẳng. Việc này giúp học sinh tự tay chế tạo mô hình máy ảnh sơ khai nhất và hiểu tại sao hình ảnh lại bị lộn ngược qua trò chơi STEM vật lý này.

Vật liệu

• Một hộp carton (hộp giày là lý tưởng nhất)
• Giấy nến (hoặc giấy A4 mỏng, giấy scan)
• Băng keo đen
• Kim hoặc đinh nhỏ
• Kéo hoặc dao rọc giấy

Hướng dẫn

• Một đầu hộp (phía mặt ngắn), dùng dao rọc giấy khoét một lỗ vuông lớn, chừa lại phần viền khoảng 2cm.
• Dán giấy nến lên lỗ vuông này. Dùng băng dính dán thật căng để tạo thành màn hình chiếu ảnh.
• Đầu hộp đối diện, dùng kim đục một lỗ thật nhỏ, thật tròn ngay chính giữa. Quan trọng: Lỗ càng nhỏ, hình càng nét nhưng sẽ tối hơn; lỗ to hơn thì hình sáng hơn nhưng bị mờ.
• Bịt kín: Dùng băng keo đen bịt kín tất cả các khe hở, kẽ nứt, góc hộp. Hộp phải tối hoàn toàn bên trong.
• Thử nghiệm: Mang hộp vào phòng tối hoặc trùm chăn lên. Hướng cái lỗ kim về phía một vật thể sáng (ví dụ: ngọn nến, bóng đèn đang bật, hoặc cửa sổ có nắng sáng).
• Quan sát: Nhìn vào màn hình giấy nến, bạn sẽ thấy hình ảnh của vật thể đó hiện lên, nhưng bị lộn ngược.

Bài học rút ra

Ánh sáng luôn đi theo đường thẳng. Ánh sáng từ đỉnh của vật (ví dụ ngọn nến) sẽ đi thẳng qua lỗ kim và chiếu xuống phía dưới của màn hình. Ngược lại, ánh sáng từ chân nến sẽ đi thẳng qua lỗ kim và chiếu lên phía trên của màn hình. Kết quả là chúng ta nhìn thấy một hình ảnh bị lộn ngược hoàn toàn.

Đây chính là nguyên lý cơ bản tạo ra hình ảnh trong mắt người và máy ảnh.

Trò chơi 6: Chất lỏng phi Newton

Mục tiêu

Trò chơi STEM “ảo thuật” này cho thấy một loại vật chất kỳ lạ có thể hoạt động như cả chất rắn và chất lỏng, thách thức nhận thức thông thường của học sinh.

Vật liệu

• Bột ngô (bột bắp) – khoảng 1 bát con
• Nước – khoảng nửa bát
• Một cái bát lớn (tô)
• (Tùy chọn) Màu thực phẩm cho vui mắt

Hướng dẫn

• Đổ bột ngô vào bát lớn.
• Từ từ thêm nước. Mẹo: Đừng đổ hết nước vào một lúc. Hãy cho từng ít một và dùng tay trộn.
• Tiếp tục thêm nước và trộn cho đến khi đạt được hỗn hợp hoàn chỉnh: khi bạn khuấy chậm, nó lỏng; khi bạn bóp nhanh, nó cứng. Tỷ lệ lý tưởng là khoảng 2 phần bột : 1 phần nước.
• (Tùy chọn) Nhỏ vài giọt màu thực phẩm và trộn đều.
• Thử nghiệm 1 (Lực mạnh): Thử đấm thật nhanh vào bề mặt hỗn hợp. Tay bạn sẽ bị cản lại như đấm vào chất rắn.
• Thử nghiệm 2 (Lực nhẹ): Thử đưa ngón tay vào thật chậm. Ngón tay sẽ chìm xuống dễ dàng.
• Thử nghiệm 3: Múc một nắm lên và bóp chặt (nó rắn lại), rồi từ từ mở tay ra, nó sẽ chảy qua kẽ tay như chất lỏng.

Bài học rút ra

Hỗn hợp này không giống nước (chất lỏng) hay đá (chất rắn) thông thường. Khi ta tác động lực mạnh và nhanh (như đấm), các hạt bột ngô lập tức liên kết lại, khóa nước vào giữa và hoạt động như chất rắn. Nhưng khi ta tác động nhẹ (như thả lỏng tay), chúng lại trượt lên nhau và chảy như chất lỏng.

Trò chơi 7: Tòa nhà chống động đất

Mục tiêu

Trò chơi STEM này giúp học sinh hiểu được các nguyên lý cơ bản của kỹ thuật xây dựng dân dụng, đặc biệt là tầm quan trọng của kết cấu bền vững, móng và giằng chéo trong việc hấp thụ rung chấn.

Vật liệu

• Kẹo dẻo (loại marshmallow nhỏ)
• Tăm tre (hoặc mỳ Ý sống)
• Một cái khay
• Thạch rau câu (đổ đầy khay và để đông – dùng làm bàn lắc mô phỏng động đất)

Hướng dẫn

• Chuẩn bị “Bàn lắc”: Giáo viên/Phụ huynh chuẩn bị trước một khay thạch rau câu lớn.
• Mỗi nhóm/học sinh có cùng một lượng vật liệu (ví dụ: 50 que tăm, 30 viên kẹo dẻo).
• Học sinh phải thiết kế và xây một “tòa nhà” cao nhất có thể từ tăm và kẹo dẻo. Gợi ý: Kẹo dẻo làm khớp nối, tăm làm dầm. Hãy khuyến khích các em dùng cấu trúc hình tam giác thay vì hình vuông.
• Cắm tăm vào kẹo dẻo để tạo khung tòa nhà.
• Đặt tòa nhà của mỗi nhóm lên bàn lắc.
• Mô phỏng động đất: Lắc nhẹ khay thạch, sau đó tăng dần cường độ. Quan sát xem tòa nhà nào sập trước, tòa nhà nào trụ vững lâu nhất.

Bài học rút ra

Học sinh sẽ nhận ra ngay lập tức: các tòa nhà chỉ có kết cấu hình vuông sẽ sụp đổ rất nhanh vì chúng dễ bị biến dạng. Các tòa nhà sử dụng nhiều cấu trúc hình tam giác (giằng chéo) sẽ cứng cáp và chịu rung lắc tốt hơn nhiều. Đây là một trò chơi STEM ứng dụng thực tế rõ ràng nhất về kỹ thuật kết cấu.

Trò chơi 8: Lò nướng năng lượng mặt trời

Mục tiêu

Với thử thách ở trò chơi STEM này,  học sinh hiểu về các khái niệm bức xạ nhiệt, hấp thụ nhiệt (màu tối), phản xạ nhiệt (vật liệu sáng bóng) và hiệu ứng nhà kính.

Vật liệu

• Một hộp pizza (hoặc hộp carton lớn, sạch)
• Giấy bạc (giấy nhôm)
• Màng bọc thực phẩm (loại trong suốt)
• Giấy carton đen
• Băng dính, kéo, dao rọc giấy
• Thức ăn để “nấu”: Sô-cô-la, kẹo dẻo, hoặc bánh quy.

Hướng dẫn

• Dùng dao rọc giấy, cắt 3 cạnh của một hình vuông trên nắp hộp pizza, chừa lại cạnh sát bản lề hộp để tạo thành một cánh cửa lật lên được (phụ huynh và giáo viên có thể hộ trỡ).
• Dán giấy bạc vào mặt bên trong của “cánh cửa” vừa cắt. Đây là tấm phản xạ ánh sáng.
• Mở hộp ra, dán kín lỗ hổng vừa cắt trên nắp bằng màng bọc thực phẩm (tạo thành một cửa sổ trong suốt). Dán cả bên trên và bên dưới nắp để tạo lớp cách nhiệt.
• Dán giấy carton đen vào đáy hộp (bên trong). Màu đen sẽ hấp thụ nhiệt tối đa.
• Đặt thức ăn (sô-cô-la, kẹo dẻo) vào bên trong lò, trên lớp giấy đen. Đóng nắp hộp lại.
• Mang lò ra trời nắng gắt. Dùng một que chống cánh cửa giấy bạc lên, điều chỉnh góc độ để nó phản chiếu nhiều ánh nắng nhất đi qua cửa sổ màng bọc thực phẩm.
• Chờ và quan sát (có thể mất 30-60 phút tùy nắng).

Bài học rút ra

Tấm giấy bạc (phản xạ) gom ánh sáng mặt trời. Ánh sáng đi qua màng bọc thực phẩm (hiệu ứng nhà kính, cho ánh sáng vào nhưng giữ nhiệt lại). Giấy đen (hấp thụ) biến ánh sáng thành nhiệt và nấu chín thức ăn. Trò chơi STEM này cho thấy ứng dụng nhiệt của mặt trời, khác với pin mặt trời (ứng dụng quang điện) đã có trong sách.

Trò chơi 9: Thủy cung trong chai

Mục tiêu

Trò chơi STEM độc đáo này nhằm giúp học sinh hiểu về khái niệm hệ sinh thái khép kín, sự tương tác, phụ thuộc lẫn nhau giữa sinh vật (cây, ốc) và môi trường (nước, ánh sáng), cũng như vòng tuần hoàn oxy/carbon.

Vật liệu

• Chai nhựa lớn hoặc hũ thủy tinh trong suốt, có nắp đậy kín.
• Sỏi nhỏ (đã rửa sạch)
• Cây thủy sinh (ví dụ: rong đuôi chó – rất dễ sống)
• Ốc (ốc ao, ốc táo nhỏ – mua ở tiệm cá cảnh)
• Nước (nước ao hồ, hoặc nước máy đã để ngoài trời 2-3 ngày cho bay hết clo).

Hướng dẫn

• Rải một lớp sỏi mỏng xuống đáy chai/lọ.
• Cắm cây thủy sinh (rong) vào lớp sỏi.
• Đổ nước vào (chừa lại một khoảng không khí bên trên).
• Thả 1-2 con ốc nhỏ vào.
• Đậy nắp thật kín.
• Đặt “thủy cung” ở nơi có ánh sáng gián tiếp (KHÔNG đặt dưới nắng gắt trực tiếp, cây sẽ bị chết).
• Quan sát hàng ngày trong 1-2 tuần.

Bài học rút ra

Đây là một trò chơi STEM sinh học. Cây thủy sinh (thực vật) sẽ lấy ánh sáng, khí CO2 (do ốc thở ra) để quang hợp và nhả ra khí O2. Ốc (động vật) sẽ hít thở khí O2, ăn rêu (nếu có) và chất thải, rồi thải ra CO2 cho cây. Đây là một chu trình khép kín, một hệ sinh thái mini tự cân bằng, cho thấy sự sống phụ thuộc lẫn nhau.

Trò chơi 10: Hoạt hình Stop-motion

Mục tiêu

Trò chơi STEM này kết hợp công nghệ và nghệ thuật để kể một câu chuyện khoa học. Học sinh sẽ hiểu về khái niệm ảo ảnh thị giác và tốc độ khung hình, đưa yếu tố “T” (Công nghệ) vào bài học.

Vật liệu

• Điện thoại thông minh hoặc máy tính bảng
• App miễn phí (ví dụ: Stop Motion Studio)
• Đất nặn, Lego, hoặc các đồ vật (bút, tẩy,…)
• Một bối cảnh (giấy màu, hộp carton)

Hướng dẫn

• Lên ý tưởng: Yêu cầu học sinh chọn một chủ đề khoa học (ví dụ: vòng đời của bướm, sự nảy mầm của hạt, hệ mặt trời…).
• Chuẩn bị “diễn viên”: Nặn đất sét (sâu, kén, bướm) hoặc dùng Lego.
• Cố định máy: Đặt điện thoại ở một vị trí CỐ ĐỊNH, không được rung lắc.
• Bắt đầu chụp:

• Đặt “sâu” vào vị trí. Chụp 1 kiểu ảnh.
• Di chuyển “sâu” một chút xíu. Chụp 1 kiểu ảnh.
• Di chuyển “sâu” một chút xíu nữa. Chụp 1 kiểu ảnh.
• …Lặp lại hàng chục, hàng trăm lần.

• Ghép phim: App Stop Motion Studio sẽ tự động ghép các bức ảnh này lại thành một đoạn phim hoạt hình.

Bài học rút ra

Mắt người không thể xử lý quá nhanh. Khi nhiều hình ảnh tĩnh (ít nhất 12-15 hình/giây) lướt qua nhanh, não của chúng ta sẽ ghép chúng lại, tạo ra ảo ảnh về sự chuyển động mượt mà. Trò chơi STEM này đưa chữ “T” (Công nghệ) vào một cách sinh động, giúp học sinh dùng công cụ hiện đại để trình bày kiến thức.

Từ những biến tấu đa dạng, 10+ trò chơi STEM này chính là hành trang mở rộng không chỉ cung cấp kiến thức mà quan trọng hơn là thắp lên ngọn lửa tò mò và trao cho học sinh lớp 5 công cụ quý giá nhất: tư duy logic để khám phá vấn đề.

3. Kết luận

Hành trình khám phá STEM không bao giờ kết thúc trong trang sách và sẽ được tiếp tục phát triển với 10+ trò chơi STEM này. Đây chính là bầu trời rộng mở để tư duy của học sinh lớp 5 tiếp tục bay cao.

Bằng cách bổ sung những hoạt động thực tiễn này, các em có hành trang quan trọng nhất để các kỹ sư, nhà khoa học nhí của chúng ta sẵn sàng bước vào ngưỡng cửa trung học đầy thử thách.

Hãy cùng các em trải nghiệm ngay hôm nay để khám phá một thế giới kỳ thú, đa dạng và nhiều màu sắc nhé.